RachbookBlog

Z czego składa się sprawozdanie finansowe i do kiedy je złożyć?

Sprawozdanie finansowe składa się z bilansu, rachunku zysków i strat oraz informacji dodatkowej, a większe jednostki dodają zestawienie zmian w kapitale i rachunek przepływów pieniężnych. Terminy są trzy: sporządzenie w 3 miesiące od dnia bilansowego, zatwierdzenie w 6 miesięcy i złożenie w rejestrze sądowym w 15 dni od zatwierdzenia. Dla roku kończącego się 31 grudnia 2026 r. to 31 marca 2027 r., 30 czerwca 2027 r. i najpóźniej 15 lipca 2027 r.

Bilans i RZiS Ziarna to dopiero dwie części

Ustawa wymienia trzy części: „bilansu”, „rachunku zysków i strat” oraz „informacji dodatkowej, obejmującej wprowadzenie do sprawozdania finansowego oraz dodatkowe informacje i objaśnienia” (art. 45 ust. 2). Śledzimy Ziarno sp. z o.o., małą palarnię kawy, i jej 16 operacji traktujemy jak cały rok 2026. Po zamknięciu roku dwie pierwsze części wyglądają tak.

Aktywa
Środki trwałe30 000,00
Towary3 500,00
Kasa1 700,00
Rachunek bankowy17 100,00
Należności6 500,00
Zaliczki na dostawy500,00
Razem59 300,00
Pasywa
Kapitał podstawowy54 500,00
Zysk (strata) netto2 800,00
Zobowiązania2 000,00
Razem59 300,00
Rachunek zysków i strat Ziarna, wariant porównawczy, tylko wiersze z kwotami
WierszNazwaKwota
APrzychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi9 500,00
IVPrzychody netto ze sprzedaży towarów (konto 730)9 500,00
BKoszty działalności operacyjnej6 700,00
IIIUsługi obce (konto 402)1 200,00
VIIIWartość sprzedanych towarów (konto 731)5 500,00
CZysk ze sprzedaży (A–B)2 800,00
FZysk z działalności operacyjnej (C+D–E)2 800,00
IZysk brutto (F+G–H)2 800,00
LZysk netto (I–J–K)2 800,00

Oba pokazują zysk 2 800,00 zł, co sprawdzaliśmy w tekście o RZiS. Jak czytać te tabele, wyjaśnia też tekst o bilansie. Żadna z nich nie byłaby jednak gotowa do podpisu, bo upraszczamy między innymi to, co poniżej. RZiS pokazuje tylko wiersze z kwotami, a bilans ma skrócone wiersze zamiast pełnego układu z Załącznika nr 1. Tabele nie mają też kolumny poprzedniego roku, choć bilans pokazuje stany „na dzień kończący bieżący i poprzedni rok obrotowy” (art. 46 ust. 1), a RZiS dane „za bieżący i poprzedni rok obrotowy” (art. 47 ust. 1). Pominęliśmy również podatek dochodowy i amortyzację środków trwałych, dlatego zysk 2 800,00 zł to wynik przykładu, a nie to, co pokazałby prawdziwy rok. Osobno: VAT księgujemy dopiero od operacji 10, co zmienia rozrachunki, ale nie wynik.

Informacja dodatkowa wyjaśnia liczby

Trzecia część „powinna zawierać istotne dane i objaśnienia niezbędne do tego, aby sprawozdanie finansowe odpowiadało warunkom określonym w art. 4 ust. 1” (art. 48 ust. 1). Wśród nich jest „opis przyjętych zasad (polityki) rachunkowości”, „proponowany podział zysku lub pokrycia straty” oraz „podstawowe informacje dotyczące pracowników i organów jednostki” (art. 48 ust. 1 pkt 1 i 2). Zakres dla takich firm jak Ziarno opisuje Załącznik nr 1 (art. 48 ust. 2).

Nie wymyślamy tu pełnej informacji Ziarna, ale wiemy, od czego by się zaczęła. Załącznik nr 1 wymaga na wstępie firmy, siedziby, adresu, podstawowego przedmiotu działalności i numeru w rejestrze, a następnie okresu objętego sprawozdaniem. Ziarno podałoby też propozycję, co zrobić z wynikiem, u nas zyskiem 2 800,00 zł, bo pominęliśmy podatek. Tę decyzję podejmą wspólnicy, nie księgowa.

Części zależą od wielkości firmy, a nie od formy prawnej

Zestawienie zmian w kapitale i rachunek przepływów pieniężnych dotyczą przede wszystkim „jednostki innej niż jednostka mikro i jednostka mała” (art. 45 ust. 3). Sam fakt, że firma jest spółką, o tym nie przesądza. Nieprawdą jest więc, że każda spółka ma pięć części.

Jednostka mikro nie przekroczyła w roku sprawozdania i w roku poprzednim co najmniej dwóch z trzech wielkości. Są to 2 000 000 zł sumy aktywów, 4 000 000 zł przychodów netto i 10 osób w przeliczeniu na pełne etaty. Dla jednostki małej progi to 33 000 000 zł, 66 000 000 zł i 50 osób (art. 3 ust. 1 pkt 1a i 1b), według tekstu z 8 października 2026 r.

Ziarno ma 59 300,00 zł aktywów i 9 500,00 zł przychodów, więc w tym roku jest daleko pod progami. Z bilansu otwarcia znamy też sumę aktywów poprzedniego roku, 57 500,00 zł, ale nie jego przychody ani zatrudnienie. Dlatego nie nadajemy Ziarnu statusu na sztywno.

Uproszczenia to osobna sprawa. Jednostki mikro i małe mogą mieć krótsze wzory: Załącznik nr 4 dla mikro i Załącznik nr 5 dla małych (art. 46 ust. 5 pkt 4 i 5). Jednostka mikro „może nie sporządzać informacji dodatkowej”, jeśli poda informacje uzupełniające z Załącznika nr 4 (art. 48 ust. 3). Decyzję o tych uproszczeniach „podejmuje organ zatwierdzający” (art. 49c ust. 1), a nie kierownik jednostki ani księgowa.

Trzy miesiące to nie termin na złożenie

Jedna data nie wystarczy, bo kroki są trzy, a każdy ma własny przepis. Dzień bilansowy to dzień, na który sporządzasz sprawozdanie, u nas 31 grudnia 2026 r., i od niego liczymy terminy.

Terminy dla roku obrotowego kończącego się 31 grudnia 2026 r.
KrokKtoTerminDataPrzepis
SporządzenieKierownik jednostki3 miesiące od dnia bilansowego31 marca 2027 r.art. 52 ust. 1
ZatwierdzenieOrgan zatwierdzający6 miesięcy od dnia bilansowego30 czerwca 2027 r.art. 53 ust. 1
Złożenie w rejestrzeKierownik jednostki15 dni od zatwierdzenia15 lipca 2027 r., jeśli zatwierdzono 30 czerwcaart. 69 ust. 1

Daty wynikają z art. 111 i 112 Kodeksu cywilnego. Termin w miesiącach kończy się w dniu, który „nazwą lub datą odpowiada początkowemu dniowi terminu”, a gdy takiego dnia nie ma, „w ostatnim dniu tego miesiąca” (art. 112 KC), stąd 30 czerwca. Przy terminie w dniach nie liczy się dnia zdarzenia (art. 111 § 2 KC). Żadna z tych dat nie wypada w sobotę ani w dzień ustawowo wolny, więc art. 115 KC ich nie przesuwa. Dzień bilansowy traktujemy jako dzień początkowy, czego art. 112 wprost nie mówi. To nasze odczytanie. Rok obrotowy kończący się w innym dniu przesuwa wszystkie te daty.

Pierwszy krok nie każe kierownikowi liczyć samemu. Kierownik „zapewnia sporządzenie” i przedstawia sprawozdanie właściwym organom (art. 52 ust. 1). W spółce z o.o. zatwierdzają wspólnicy na zwyczajnym zgromadzeniu, które ma się odbyć „w terminie sześciu miesięcy po upływie każdego roku obrotowego” (art. 231 § 1 KSH). Jeśli firma podlega badaniu, sprawozdanie bada się „przed zatwierdzeniem” (art. 53 ust. 1a), więc musi się zmieścić przed terminem zatwierdzenia. Kto bada, opisuje tekst o zawodach finansowych.

Brak zatwierdzenia nie zwalnia ze złożenia

Spór wspólników nie wstrzymuje obowiązku. Jeśli sprawozdanie nie zostało zatwierdzone w terminie, „należy je złożyć w rejestrze sądowym w ciągu 15 dni po tym terminie, a także 15 dni po jego zatwierdzeniu wraz z dokumentami” (art. 69 ust. 2). W naszym przykładzie składasz je więc najpóźniej 15 lipca 2027 r. bez zatwierdzenia, a po zatwierdzeniu składasz drugi raz. Obok sprawozdania art. 69 ust. 1 wymienia między innymi odpis uchwały „o zatwierdzeniu rocznego sprawozdania finansowego i podziale zysku lub pokryciu straty”.

Podpis księgowej to nie cała odpowiedzialność

Sprawozdanie podpisują, „podając zarazem datę podpisu”, osoba, której powierzono prowadzenie ksiąg, i kierownik jednostki (art. 52 ust. 2). W zarządzie wieloosobowym podpisują wszyscy członkowie albo co najmniej jedna osoba, gdy pozostali złożą oświadczenia, że sprawozdanie spełnia wymagania ustawy (art. 52 ust. 2b). Odmowa wymaga pisemnego uzasadnienia.

Podpis nie jest więc formalnością księgowej. To „potwierdzenie, że spełnia ono wymagania przewidziane w ustawie” (art. 52 ust. 2a). Odpowiedzialność za obowiązki w zakresie rachunkowości ustawa przypisuje kierownikowi jednostki, „w tym z tytułu nadzoru” (art. 4 ust. 5). Kierownik to członek zarządu, a gdy organ jest wieloosobowy, jego członkowie (art. 3 ust. 1 pkt 6). Zasada ma zastrzeżenie: „o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej”.

Sprawozdanie z działalności to osobny dokument

„Do rocznego sprawozdania finansowego dołącza się sprawozdanie z działalności jednostki, jeżeli obowiązek jego sporządzania wynika z ustawy lub odrębnych przepisów” (art. 45 ust. 4). Słowo „dołącza” jest tu ważne: nie jest to czwarta część z art. 45 ust. 2. Obowiązek obejmuje między innymi spółki kapitałowe (art. 49 ust. 1), a jednostki mikro i małe mogą go nie sporządzać, jeśli spełnią warunki (art. 49 ust. 4 i 5). Inaczej też się go podpisuje: „nie podpisuje go osoba, której powierzono prowadzenie ksiąg rachunkowych” (art. 52 ust. 3 pkt 2).

Sprawozdanie powstaje jako plik

„Sprawozdanie finansowe sporządza się w postaci elektronicznej” i opatruje „kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym” (art. 45 ust. 1f). Firmy z rejestru przedsiębiorców KRS, jak Ziarno, używają struktury logicznej i formatu udostępnianych w BIP (art. 45 ust. 1g). Szczegóły samego przesłania wychodzą poza art. 69, a warunki badania i uproszczeń zależą między innymi od liczb i formy prawnej Twojej firmy, więc te sprawy sprawdź z księgową.

Źródła

Tekst przygotowany z pomocą AI. To materiał edukacyjny, nie porada księgowa, podatkowa ani prawna. Jak powstają artykuły

Ten blog prowadzi Rachbook. Co to jest?